De Oude Willem

Het verhaal van de voorzitter bij gelegenheid van 5 jaar De Kneep, gelezen op 13 oktober in de Sociëteit in de schouwburg in Cuijk.

De Oude Willem zat met nieuwsgierige ogen in zijn vertrouwde stoel voor de open haard. Hij keek gefascineerd naar het heftige spel van de gele, rode en witte vlammen en die enkele blauwe, die er dunnetjes doorheen danste. Hij schrok van de knetterende vonken tegen het kachelraam, maar genoot van hun razend gedartel in de vuurhaard. Had hij zijn hele leven al gedaan: genoten van gespetter en gesputter en geknetter in het verbale debat had hij nooit geschuwd.

Nu niet meer, zijn tong was aan het verleren en voelde als een zool. Bij geringe opwinding dreigde zijn gebit de ruimte in te schieten. Opgewondenheid paste niet meer bij zijn levensstijl; passie en geestdrift nog wel, maar waren meer gericht op lichamelijke geneugten. Een glimlach verscheen op zijn gezicht.

Deze momenten voor het haardvuur ontvlamden herinneringen en beelden uit het verleden. Hoe hij, bijna per ongeluk bij De Kneep verzeilt raakte. Ze wilden een bal en ze wilden een boek en hij bood zich aan voor de redactie. Schrijven als tweede natuur was een redelijk succesvol boekje, al was het maar dat voor het eerst 35 schrijvers uit de regio gezamenlijk in één kaft verschenen. Dat smaakte naar meer en nog geen jaar later verscheen Zijwieltjes & verzuurde benen met een kleine 60 regionale auteurs. De volgende uitgave Zwaaien bij vaarwel was niet zo’n succes en bij het eerste jubileum hadden ze het aan iedereen cadeau gegeven. Was hij eindelijk van al die dozen af in zijn werkkamer. Zijn werkkamer, die nu zijn slaapkamer was, want de trap op, was voor de benen van Oude Willem een hele opgave. Dat was het ook om om de paar jaar met een nieuwe uitgave te komen. Er waren er ondertussen vijf verschenen.

Bij het tienjarig bestaan van De Kneep hadden ze het totaal oeuvre van Mientje Wever uitgegeven: 888 gedichten onder titel Mien alles met op de voorkant een foto van  Wammes. Aandoenlijk. Een knots van een boek dat in omvang leek op de besteller TOTAAL van Marcel van Rosmalen, maar lekker puh, ruim 90 bladzijden meer. Het uitkomen van het boek had wel weer geleid tot commotie: een actiegroep uit Grave o.l.v. Harry Daudt had protest aangetekend omdat met deze uitgave het Graafs dialect was gediskwalificeerd. Maar aan dat gepiep van Grave waren ze onderhand wel gewend.

De Oude Willem stond op, pookte in het haardvuur en gooide er een nieuwe houtblok op. Een felle gloed sloeg in zijn gezicht en deed een nieuwe herinnering ontvlammen: de podcast. Daar had hij, samen met Marco en Wilma en Hans toch heel wat uren aan besteed. De 100ste was een gesprek van Wilma met hem en toen was hij er mee gestopt. Ook met het redigeren van de schrijversprofielen, waarvan er inmiddels 120 op de website stonden. Een indrukwekkende eregalerij van regionaal taaltalent. Ze hingen nu ook allemaal in De Kneperij.

De Kneperij: dat was toch wel de trots van zijn carrière. Nadat het rumoer over de verhuizing van BiblioPlus naar de Schouwburg was weggezakt, had er een intensieve verbouwing plaatsgevonden. Op de tweede etage kwam een extra partij toiletten en omdat de toegankelijkheid van de huiskamer van het Land van Cuijk voor mindervaliden een van de hoofdpunten van kritiek was, kwam er een extra groot invalidentoilet. Dat bleef onbenut. Rolstoelgebruikers vonden het gebruik van de lift achter het podium te ingewikkeld. Dus waren Sjoerd Meijer – inmiddels met pensioen – en hij op het idee gekomen er een extra biebruimte van te maken. Of een tejaterminizaaltje.

In het laatste jaar van zijn voorzitterschap had de Oude Willem nauwkeurig alle verschenen werken van de regioschrijvers gecatalogiseerd. In den beginnen waren dat er 240 en in dat jaar 611, waaronder 76 Cd’s en 37 Youtubefimpjes. Het grote toilet had plaatsgemaakt voor twee gerieflijke fauteuils. Bijna alle schrijvers hadden gratis hun boeken ter beschikking gesteld – die van Grave eisten een vergoeding – en zo was er een intieme ruimte ontstaan, waar de Oude Willem graag verbleef.  Achter het imposante werk van Mientje Wever stond een fles Kneepwijn, maar dat wisten alleen Sjoerd en hij. Ze troffen elkaar daar een of twee keer per jaar; luisterden naar de nieuwste podcasts, toostten op de tussentijds overleden schrijvers en plaatsten een palmtakje bij hun portretten en ze morden over het maar niet op gang te komen cultuurbeleid.

De Oude Willem herinnerde zich dat hij in 2021 deel uitmaakte van een Initiatiefgroep Cultuuractieven die gepleit had voor een inspirerend gemeentelijk beleid voor de culturele sector. Was weinig van terecht gekomen: eindeloze discussies tussen de belangen van de gilden, de muziekgezelschappen en muitende jongeren en de ‘cultuurtafels’ bleken houten kistjes zonder bodem. Cultuurbeleid met de transparantie van de vlammen in de kachel: gebakken lucht.

Had hij ook ervaren bij de subsidie voor De Kneep: eerst een waarderingssubsidie, toen een stimuleringssubsidie en nu kregen ze een bijdrage uit het ‘Fonds tot behoud van het culturele taalerfgoed’. Tien Euro per geregistreerd lid. Maar schrijvers laten zich niet registreren en binden. Dat zijn individualisten, die willen vrijheid en voor het proza – het ongebondene – leven. Hij was er voorstander van geweest van De Kneep een vereniging te maken met leden en een kleine contributie. Als alle 260 schrijvers € 15 per jaar contributie zouden betalen, zou dat voldoende zijn om alle activiteiten uit te voeren. Geen gebedel meer bij fondsen of schooien bij boekhandelaren en banken. Niet gelukt en nu dus afhankelijk van dat onnozelheid uitstralende gemeentelijke fonds. Er hadden zich 30 schrijvers geregistreerd. Leverde een bedrag op dat net genoeg was voor de zilveren gegraveerde pen, die hij bij zijn afscheid als voorzitter kreeg. En hij had nog zo gehoopt op een koninklijke onderscheiding.

Maar die pen had hij nog steeds. Lag naast zijn vertrouwde stoel. Hij gebruikte hem nog dagelijks. Gisteren nog om een kaartje te sturen naar de 25ste Kwar-TAAL-dichter, ene Saartje van ’t Nat uit Afferden. Opkomend talent. Heeft enkele cursussen bij Monica Boschman gevolgd maar daarna doorgebroken. Er komt steeds meer talent van de overkant van de Maas, sinds De Kneep daar in 2023 een TAAL AAN DE MAAS organiseerde. Ook steeds meer jongeren en mannen en vrouwen met diversere culturele achtergronden. Goeie zaak.

De Oude Willem keek meewarig naar zijn zilveren pen. Ooit had hij nog gehoopt er een boek mee te schrijven. Hij was er niet uitgekomen wat voor soort boek. Een roman, een thriller, een biografie, een kinderboek? Na talloze afwegingen was hij uitgekomen op een puzzelboek.

Hij nam zijn pen ter hand en pakte het ernaast gelegen schriftje: ‘iemand die in letters iets weergeeft’ – 8 letters. Platform voor regionaal taaltalent – 7 letters.

Hij kijkt peinzend in het haardvuur, maar zijn aandacht wordt getrokken door het raam. Op straat wandelt Geurt Franzen voorbij. Hij zwaait en kijkt dwars door hem heen.

Gefeliciteerd, taalmakers en taalliefhebbers en op naar de volgende mijlpaal.

Boxmeer, 13-10-2022 Willem van Beek

Indringend kwarTAAL-gedicht Mientje Wever

Zaterdag 1 oktober gaf Coen Cuijpers de estafette-pen van de kwarTAAL-dichter over aan Mientje Wever. Zij is de vierde in rij die drie maanden lang de rol van regiodichter op zich neemt.

Coen Cuijpers overhandigt Mientje Wever de estafette-pen

Dit initiatief van BiblioPlus en De Kneep brengt de poëzie dichter bij het publiek. Elke maand schrijft de zittende kwarTAAL-dichter een gedicht dat aansluit bij onze mooie streek of de actualiteit (of beide).
In haar eerste bijdrage laat Mientje Wever zien dat poëzie meer kan zijn dan een weergave van persoonlijke zielenroerselen. Haar gedicht ‘Van verspilling tot veevoer’ is een krachtig statement tegen onze voedselverspilling en voor circulariteit in onze productieketens.

Het gedicht is prachtig vormgegeven te vinden op posters in alle BiblioPlus-vestigingen en op briefkaarten, die gratis op te halen zijn in de diverse bibliotheken.

Lees het gedicht hier >

Vier het regionale taaltalent!

Het Land van Cuijk en Maasduinen puilt uit van de taalkunstenaars. Dat vermoedden we natuurlijk al langer, maar vijf jaar De Kneep bracht een nog grotere schare schrijvende taalliefhebbers aan het licht dan gedacht. We hebben bijna 180 regioschrijvers in de peiling. Samen met hen zijn er gedenkwaardige programma’s neergezet en diverse gezamenlijke boeken gemaakt. En bovenal is het schrijven langs de oevers van de Maas niet meer uitsluitend een geïsoleerde, individuele activiteit: De Kneep heeft een verbinding in de passie voor taal bewerkstelligd.

Om het eerste lustrum van De Kneep te vieren, staat de Soos van donderdag 13 oktober in het teken van al dat regionale talent. Ja, we kijken die avond even terug en we richten onze blik op de toekomst, maar we willen vooral de taal en literatuur vieren. In al haar diversiteit en glorie. We hebben een mooi programma samengesteld, waarin diverse regioschrijvers hún gave en liefde voor de taal met het publiek zullen delen.

Bent u benieuwd naar al dat taaltalent uit de regio? U bent van harte welkom. De toegang en het eerste kop koffie of thee zijn gratis.

Aanmelden hoeft niet, maar wordt voor onze voorbereiding wel gewaardeerd. Stuur daarvoor een mail naar dwars@dekneep.nl.

Plaats: Schouwburg Cuijk
Datum: donderdag 13 oktober
Inloop: 19.30 uur
Start van het programma: 20.00 uur
Einde programma: rond 22.00 uur

De nieuwe kwarTAALdichter stelt zich voor: Coen Cuijpers

Elk kwarTAAL wordt een dichter aangewezen die drie gedichten schrijft en deelt. Elke maand één. Na Karin Wildenberg en Peter Verstraten is ditmaal de eer aan Coen Cuijpers uit Gennep. Het thema “Buiten” blijft vanwege de mooie weersvooruitzichten onveranderd en de gedichten zijn te lezen en beluisteren op deze website.

Coen Cuijpers

De Kneep en BiblioPlus roepen iedereen die geïnspireerd raakt door dit thema op ook zijn of haar gedichten in te zenden. Deze worden gebundeld en gepubliceerd op de websites van beide organisaties en zoveel mogelijk onder de aandacht gebracht. Aan het einde van het kwartaal mogen de dichters hun gedicht tijdens een feestelijk moment in de Bibliotheek voordragen.

Geïnspireerd?

Stuur dan jouw gedicht op naar redactie@dekneep.nl en volg de sociale mediakanalen van De Kneep en BiblioPlus om het project te volgen.

Sociale media en regionaal schrijftalent op de Kneep-soos

Op vrijdag 17 juni organiseert De Kneep weer een soos voor regioschrijvers en andere literatuurliefhebbers. Het is een informele bijeenkomst waarop regioschrijvers elkaar kunnen ontmoeten, inspireren en waar mogelijk ondersteunen op het schrijverspad. Het programma bestaat uit twee onderdelen.

Marketing communicatie strateeg Miriam Donkers geeft een presentatie over de kansen die sociale media aan schrijvers bieden om in contact te komen met nieuwe lezers. En dat gaat toch wel net wat anders dan het plaatsen van een zoveelste post. Hoe pak je je doel slim of slimmer aan, wat werkt en wat niet, hoe meet je dat, … allemaal vragen waarop Miriam in deze interactieve presentatie antwoord zal geven. Antwoorden die, gezien haar kennis, werkgebied en ervaring ongetwijfeld ook over de grenzen van social media heen zullen gaan. Zijn er specifieke vragen die je door Miriam beantwoord wil zien, stuur ze dan naar ons zodat zij zich daar op kan voorbereiden.

Na de pauze is het podium voor de regioschrijvers. Zij dragen een gedicht of andere tekst voor, of geven een korte presentatie van een boek. Een mooie gelegenheid om kennis te maken met het regionale schrijftalent.

De soos vindt plaats van 19.30 tot 22.00 in Schouwburg Cuijk en is gratis toegankelijk voor alle belangstellenden, dus ook voor niet-schrijvers.

Aanmelden is niet noodzakelijk, maar wel wenselijk in verband met de organisatie. Stuur daarvoor een mail naar dwars@dekneep.nl.

Peter Verstraten uit Mill is de nieuwe kwarTAAL-dichter

Schrijverscollectief De Kneep en BiblioPlus presenteerden in januari de allereerste kwarTAAL-dichter Karin Wildenberg. Na drie maanden, waarin ze evenzoveel gedichten schreef, zit haar taak erop. Per 1 april is Peter Verstraten uit Mill de nieuwe kwarTAAL-dichter.

Peter Verstraten

Hoe zat het ook alweer? Ieder kwartaal staat een nieuw thema centraal. De kwarTAAL-dichter zal aftrappen met een gedicht over dit thema. Peter Verstraten start met het thema “Buiten”.

De Kneep en BiblioPlus roepen een ieder die geïnspireerd raakt door dit thema op ook zijn of haar gedichten in te zenden. Deze worden gebundeld en gepubliceerd op de websites van beide organisaties en zoveel mogelijk onder de aandacht gebracht. Aan het einde van het kwartaal mogen de dichters hun gedicht tijdens een feestelijk moment in de Bibliotheek voordragen.

Geïnspireerd?

Stuur dan jouw gedicht op naar redactie@dekneep.nl en volg de sociale mediakanalen van De Kneep en BiblioPlus om het project te volgen.

Zwaaien bij vaarwel

Wim Hillenaar (links) en Willem van Beek

Een gezelschap van veertig schrijvers en taalliefhebbers, was vrijdag 4 maart aanwezig in de Sociëteit van de Schouwburg in Cuijk, toen Willem van Beek, voorzitter van De Kneep het eerste exemplaar van ‘Zwaaien bij vaarwel’, overhandigde aan waarnemend Burgemeester Wim Hillenaar.

Deze had ook zelf een bijdrage aan het boekje geleverd, wat hij ‘Toch nog wel lastig had gevonden. Burgemeester schrijven veel, maar hun fantasie gebruiken…’ Zijn verhaal vormde het vierde deel van een estafetteverhaal, geschreven door de vijf oud-burgemeesters van de thans gefuseerde gemeente Land van Cuijk.

Die fusie en het afscheid van de vijf gemeenten vormen het centrale thema van het boekje dat De Kneep die avond presenteerde. Naast het estafetteverhaal staan er 10 haiku’s in van de voormalige wethouders van cultuur en meer dan twintig gedichten en enkele verhalen. ‘Een uniek boekje’, aldus de voorzitter , ‘Door de combinatie van zoveel verschillend taaltalent én het thema, toch wel een eenmalige historische gebeurtenis’.

Het boekje is te verkrijgen via info@dekneep.nl, via de webshop van www.uitgeverijreinaert.nl en bij de lokale boekhandelaren in Boxmeer, Grave, Cuijk en Mill.

Dankzij een subsidie van het Prins Bernard Cultuurfonds is de prijs voor deze unieke bundel laag: € 12,50.

Dicht mee met KwarTAAL-dichter Karin Wildenberg

Karin Wildenberg draagt voor

Schrijverscollectief De Kneep en BiblioPlus starten in 2022 met een nieuw initiatief: de kwarTAAL-dichter. Ieder kwartaal zal een dichter uit de regio het podium pakken en zijn of haar werk onder de aandacht brengen van een breed publiek. De eerste kwarTAAL-dichter is Karin Wildenberg uit Cuijk. Zij trapt af tijdens de Poëzieweek en zal de komende maanden met passie poëzie promoten.

Zichtbaarheid

Er zijn in Land van Cuijk en Maasduinen tientallen schrijvers actief, die zich als dichter profileren. De Kneep wil met dit nieuwe project hun werk onder de aandacht brengen en de productie van poëzie in de regio stimuleren. BiblioPlus draagt bij aan de zichtbaarheid door de gedichten in alle Bibliotheken te etaleren door middel van posters en gratis ansichtkaarten. Daarmee willen ze zoveel mogelijk mensen bereiken en enthousiasmeren om (regionale) poëzie te lezen of gedichten te schrijven.

Dicht mee!

Ieder kwartaal staat een nieuw thema centraal. De KwarTAAL-dichter zal aftrappen met een gedicht over dit thema. Karin Wildenberg start met het thema “Passie”. De Kneep en BiblioPlus roepen een ieder die geïnspireerd raakt door dit thema op ook zijn of haar gedichten in te zenden. Deze worden gebundeld en gepubliceerd op de websites van beide organisaties en zoveel mogelijk onder de aandacht gebracht.

Geïnspireerd?

Stuur dan jouw gedicht op naar redactie@dekneep.nl en volg de sociale mediakanalen van De Kneep en BiblioPlus om het project te volgen.

Meer informatie is te verkrijgen bij Gerard Sonnemans: dwars@dekneep.nl

‘Grenzeloos met Wim Daniëls’

Op zondag 14 november verzorgde Wim Daniëls in de Weijer in Boxmeer een mooie middag rondom de thema’s grenzen en reizen. Taalliefhebbers en leesfanaten kwamen er zeker aan hun trekken bij deze in het kader van Nederland Leest en Taal aan de Maas Boxmeer georganiseerde activiteit. Het werd een middag waar zowel de bezoekers als organisatoren Biblioplus en De Kneep tevreden op kunnen terugkijken.

Hieronder de registratie door Omroep Land van Cuijk

Estafetteverhaal passeert Cuijk in stijl

Op zondagmiddag 14 november tijdens een druk bezocht ‘Grenzeloos met Wim Daniëls’ in de Weijer in Boxmeer, las burgemeester Wim Hillenaar zijn vervolg voor op het estafetteverhaal ‘Het blinkende goud’. Net als zijn voorgangers – de burgemeesters van Mill -St. Hubert en St. Anthonis, bleef hij in stijl en woordkeus dichtbij de versie van de starter van het verhaal, Lotte Samarah Hermens.

burgemeester Wim Hillenaar licht zijn verhaal toe

Na afloop van zijn vertelling gaf hij het stokje door aan de wnd. burgemeester van Boxmeer, Karel van Soest. Die zal het vijfde hoofdstuk presenteren op Taal aan de Maas in Grave. ‘Het kan nog alle kanten op’ lichtte hij zijn idee daarover toe aan Willem van Beek, voorzitter van De Kneep

Lees hier het vierde deel van ‘Het blinkende goud’